Inivèsèl nan reyaksyon radikal gratis

Fann nan lyezon chimik pwodui radikal gratis. Reyaksyon ki deklanche pa radikal gratis yo rele reyaksyon radikal gratis, oswa reyaksyon chèn kalite radikal gratis. Reyaksyon radikal yo jeneralman ale nan twa etap: inisyasyon chèn, pwopagasyon chèn, oswa fòmasyon chèn, ak revokasyon chèn. Etap inisyasyon chèn lan se etap nan pwodwi radikal gratis. Depi omolysis kosyon an mande enèji, faz inisyasyon chèn lan mande pou chalè oswa limyè.
Gen kèk konpoze ki trè aktif epi fasil pwodui radikal aktif patikil gratis, ki rele inisyatè. Radikal gratis ka pafwa pwodwi pa reyaksyon REDOX nan transfè elèktron sèl. Etap transfè chèn lan se etap transfòmasyon soti nan yon radikal gratis nan yon lòt radikal gratis, tankou yon ras relè, radikal gratis yo toujou ap pase sou, tankou yon chèn youn pa youn, kidonk li rele yon reyaksyon chèn. Etap nan revokasyon chèn se etap la nan disparisyon nan radikal gratis. Radikal lib marye ansanm pou fòme lyezon. Tout radikal gratis yo ale, epi reyaksyon radikal gratis la sispann.
Reyaksyon radikal gratis karakterize pa efè sòlvan evidan, asid, baz ak lòt katalis pa gen okenn efè evidan sou reyaksyon an, lè gen oksijèn nan sistèm reyaksyon an (oswa gen kèk enpurte ki ka pèlen radikal gratis), reyaksyon an souvan gen yon peryòd endiksyon.
Reyaksyon krak tèmik
Nan absans oksijèn, kosyon kabòn-kabòn kase nan alkan nan tanperati ki wo (apeprè 800 degre C), ak gwo konpoze molekilè yo transfòme nan ti, yon reyaksyon yo rele piroliz. Apre pwosesis petwòl, nan adisyon a gazolin, gen parafine ak relativman gwo pwa molekilè tankou kewozèn ak dyezèl; Atravè reyaksyon an fann tèmik, li ka transfòme nan konpoze molekil ti tankou gazolin, metàn, etan, etilèn ak pwopilèn. Pwosesis la trè konplike, ak pwodwi yo tou konplèks. Tou de lyezon kabòn-kabòn ak lyezon kabòn-idwojèn ka kase, epi kraze a ka rive nan mitan molekil la oswa sou yon bò nan molekil la. Plis molekil la pi gwo, se pi fasil pou kraze, ak molekil la apre krak cho kapab tou fann cho ankò. Mekanis nan reyaksyon nan reyaksyon cho krak se reyaksyon an radikal gratis anba aksyon an nan chalè, ak materyèl la anvan tout koreksyon itilize se yon melanj.
Radikal yo gratis ki pwodui apre krak tèmik ka mare youn ak lòt. Radikal yo gratis ki te pwodwi pa fann tèmik kapab tou kase nan lyezon CH yo pwodwi alkenes.
Rezilta a an jeneral se krak tèmik nan molekil gwo alkan nan pi piti alkan ak alken. Reyaksyon sa a difisil pou fè nan laboratwa a, men trè enpòtan nan endistri. Nan fann endistriyèl cho, parafine melanje ak vapè dlo nan yon tib atravè yon aparèy chofaj apeprè 800 degre, ak Lè sa a, refwadi a 300 ~ 400 degre, ki fini nan mwens pase yon segonn, ak Lè sa a, pwodwi yo fann cho yo separe pa metòd konjelasyon. Matyè premyè tankou plastik, kawotchou ak fib ka jwenn nan reyaksyon sa a.
Pou egzanp, reyaksyon an fann tèmik ak yon katalis ka diminye tanperati a, men mekanis nan reyaksyon se pa yon reyaksyon radikal gratis men yon reyaksyon iyonik.
Reyaksyon oksidasyon ak konbisyon
Nan lavi, nou souvan rankontre fenomèn sa a, moun gen ondilasyon lè yo fin vye granmoun, pwodwi kawotchou vin difisil ak kolan apre yon tan long, pwodwi plastik vin difisil ak fasil krak apre yon tan long, ak lwil manjab deteryore apre yon tan long. Fenomèn sa yo rele aje. Pwosesis la aje trè dousman, ak rezon ki fè yo aje se ke oksijèn nan lè a antre nan divès molekil ak idwojèn aktif ak rive otoksidatikm, ak Lè sa a, lòt reyaksyon rive.
Tout alkan yo ka boule, epi lè yo konplètman boule, reyaktif yo konplètman detwi, fòme gaz kabonik ak dlo, ak divilge anpil chalè.
Lè boule, flanm dife a se limyè ble, pa klere.